Một lớp học tại Đồng Nai có khoảng 40 sinh viên, nhưng chỉ một số người chăm chú theo dõi bài giảng, trong khi nhiều bạn sử dụng điện thoại, làm việc riêng hoặc ngủ gục.
- Thanh Hóa: Dòng nước xiết cuốn trôi hai mẹ con sau nỗ lực cứu người
- Những tấm biển hạn chế tốc độ cần được xem xét lại
- Zelensky đặt kỳ vọng vào những quyết định của ông Trump
Giờ học bắt đầu lúc 13 giờ, giảng viên đã chuẩn bị từ trước nhưng sinh viên đến thưa thớt. Phải gần một giờ sau, lớp mới dần đông lên; sự có mặt của người học không đồng nghĩa với việc họ đang thực sự học.
Từ một chỗ ngồi đến mục tiêu qua môn
Ở những dãy bàn phía trước, một số sinh viên theo dõi bài giảng. Phía dưới và cuối lớp, người lướt mạng, người tranh thủ chạy việc riêng, có người ngủ ngay tại chỗ. Tiếng ồn đôi lúc khiến phòng học giống một buổi trò chuyện hơn là nơi tập trung tiếp nhận kiến thức.
TS Hoàng Ngọc Vinh, nguyên Vụ trưởng Vụ Giáo dục chuyên nghiệp thuộc Bộ GD-ĐT, cho rằng đây là hiện tượng đáng lo ngại nhưng không xảy ra với tất cả sinh viên. Theo ông, ở một số giảng đường, nhiều người có mặt chủ yếu để điểm danh, còn việc theo dõi nội dung bài học lại không được đặt lên trước.
PGS-TS Đỗ Văn Dũng, nguyên Hiệu trưởng Trường ĐH Sư phạm kỹ thuật TP.HCM, đồng tình với nhận xét rằng một bộ phận sinh viên đến lớp nhưng không tham gia thực chất. Giảng viên T. dạy ngành lịch sử tại TP.HCM cũng cho rằng việc ngồi trong lớp mà không tập trung khiến chất lượng học tập không tương xứng với công sức bỏ ra.
Có những sinh viên chưa tìm thấy hứng thú với ngành đã chọn, chưa có động lực hoặc còn lúng túng trước yêu cầu tự học. TS Cam Anh Tuấn, Trưởng khoa Lưu trữ học và quản trị văn phòng, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia Hà Nội, nhấn mạnh cần nhìn nhận nhiều nguyên nhân thay vì xem đây là biểu hiện chung của toàn bộ sinh viên.
Trong một cuộc khảo sát của phóng viên về mục tiêu học các môn, nhất là môn đại cương, câu trả lời của một số sinh viên ngắn gọn: “Chỉ cần qua môn là được!”. Câu nói ấy gợi ra một cách nhìn về việc học, trong đó tấm điểm đạt yêu cầu có thể trở thành đích đến thay vì một dấu hiệu cho thấy người học đã hiểu bài.
TS Hoàng Ngọc Vinh nhắc rằng: “ĐH là nơi người trẻ chuẩn bị năng lực để bước vào đời, chứ không phải nơi dành 4 năm để gom tín chỉ và nhận một tấm bằng”.
Theo PGS-TS Đỗ Văn Dũng, điểm số có thể dựa nhiều vào ghi nhớ ngắn hạn và việc hoàn thành yêu cầu của học phần, trong khi khả năng phân tích, thiết kế, biện luận hay làm việc trong điều kiện thực tế chưa được kiểm tra đầy đủ. TS Cam Anh Tuấn cũng cho rằng chuẩn đầu ra thấp có thể dẫn đến cách đánh giá thiên về ghi nhớ, còn chuẩn cao đòi hỏi năng lực phân tích, sáng tạo và vận dụng.
Bộ GD-ĐT yêu cầu các trường kiểm soát thực chất kết quả học tập và xác minh đóng góp của người học khi sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI). Đằng sau yêu cầu ấy là câu hỏi không chỉ về một con điểm, mà còn về những gì sinh viên thực sự mang theo sau mỗi giờ học và sau những năm tháng trên giảng đường.
Phạm Mai (tổng hơp)